Lektury   •   Analizy i interpretacje wierszy   •   Motywy literackie   •   Epoki                                                                                                          

Kamienie na szaniec - opracowanie



Geneza „Kamieni na szaniec”

„Kamienie na szaniec” są opowieścią opartą na autentycznych wydarzeniach i opisującą wojenne losy prawdziwych ludzi. Aleksander Kamiński już od pierwszych dni okupacji Polski brał czynny udział w działalności konspiracyjnej. Był między innymi twórcą i komendantem organizacji Małego Sabotażu „Wawer”, do której należeli również bohaterowie utworu. Wśród młodzieży szaroszeregowej był osobą popularną i cenioną – znano go jako autora poczytnych książek i publikacji, a Leszek Domański – „Zeus” był jego przyjacie... więcej





Opis Warszawy wyłaniający się z „Kamieni na szaniec”

Akcja powieści Aleksandra Kamińskiego: „Kamienie na szaniec” przenosi czytelnika w lata II wojny światowej, do okupowanej i zniszczonej działaniami wojennymi Warszawy. W tym okresie Warszawa była jedną z najbardziej zniszczonych stolic ówczesnej Europy. Była miastem, w którym żyli obok siebie Polacy i Niemcy. Polacy – po dotkliwej klęsce, na którą nie byli przygotowani – przyjmowali dwie postawy wobec okupanta: albo starali się dostosowywać do trybu życia, jaki został im narzucony, albo też starali się aktywnie działać w polskich... więcej



Polacy i Niemcy – jak przedstawił ich Kamiński w „Kamieniach na szaniec”

Powieść Aleksandra Kamińskiego: „Kamienie na szaniec” opisuje wydarzenia, rozgrywające się w latach II wojny światowej, ukazując nie tylko rzeczywistość okupowanej Warszawy, ale również obraz Polaków – przede wszystkim mieszkańców Warszawy oraz Niemców, wyłaniający się pośrednio z toku narracji.

Niemiecka agresja na Polskę w dniu 1 września 1939 roku była dla narodu polskiego zaskoczeniem i spowodowała katastrofę psychiczną Polaków. Przed wybuchem wojny polska propaganda zapewniała naród o jego potędze i zwycięstwach, lek... więcej



Akcja pod Arsenałem – szczegółowy opis sytuacji

Akcję pod Arsenałem wyznaczono na piątek. Od rana wszyscy z niepokojem oczekiwali na wiadomość od Wesołego, który miał dowiedzieć się, o której godzinie Rudy będzie przewożony z siedziby gestapo przy Alei Szucha na Pawiak. Wreszcie zjawił się harcmistrz Florian Marciniak, przynosząc jednocześnie zgodę na przeprowadzenie akcji odbicia Rudego. Okazało się, że karetka więzienna będzie przejeżdżała ulicą Bielańską około godziny siedemnastej. Chłopcy mieli zaledwie trzy godziny czasu, więc pospiesznie w kilku punktach miasta przeprowadzone zostały odprawy i ... więcej



Akcja w Sieczychach – szczegółowy opis

Akcja w Sieczychach miała na celu zlikwidowanie w ciągu jednej nocy sieci ponad dziesięciu posterunków żandarmerii niemieckiej na północno-wschodniej granicy Generalnej Guberni. Do jej wykonania kierownictwo walki konspiracyjnej skierowało oddziały miejscowe oraz kilka oddziałów warszawskich, w tym również oddział, którym dowodził Zośka.

Oddział Zośki miał wyeliminować posterunek, mieszczący się we wsi Sieczychy pod Wyszkowem, w którym zakwaterowanych było około dwunastu żandarmów. Na trzy dni przed akcją Zośka skoncentrował s... więcej



Akcja w Celestynowie – szczegółowy opis

Dowodzenie akcją pod Celestynowem kapitan Pług powierzył Zośce, doceniając tym samym jego zdolności przywódcze, jakimi wykazał się podczas akcji pod Arsenałem. Akcja pod Celestynowem miała na celu odbicie więźniów, przewożonych pociągiem z Majdanka do obozu w Oświęcimiu.

Celestynów był niewielką stacyjką na linii kolejowej z Lublina do Warszawy. W południe 19 maja Zośka otrzymał wiadomość, że do pociągu nr 401 ma być doczepiona więźniarka. Wkrótce jego grupa ruszyła w stronę Lublina, a w pierwszym samochodzie wraz z Zośką jechał tak... więcej



Akcje Małego Sabotażu – szczegółowy opis

Pierwszym zadaniem, w którym uczestniczyli bohaterowie „Kamieni na szaniec” Aleksandra Kamińskiego w ramach działań Małego Sabotażu, była akcja przeciw warszawskim fotografom, którzy wystawiali w szafkach wystawowych fotografie żołnierzy niemieckich, przez co demoralizowali nie tylko samych siebie, ale i całe społeczeństwo. Początkowo otrzymali oni listowne wezwania do usunięcia zdjęć, lecz tylko nieliczni wypełnili polecenia Wawra. Podjęto więc decyzję o tłuczeniu szyb wystawowych w zakładach tych fotografów, którzy przymilali się ni... więcej



Akcja pod Arsenałem – plan wydarzeń

1.Oczekiwanie na wiadomość od Wesołego.
2.Przybycie Floriana Marciniaka ze zgodą na akcję odbicia Rudego.
3.Zajęcie wyznaczonych miejsc na skrzyżowaniu Bielańskiej z Długą.
4.Sygnał do rozpoczęcia akcji.
5.Pojawienie się więźniarki.
6.Próba ucieczki w ulicę Długą.
7.Natarcie oddziału Zośki na więźniarkę.
8.Wymiana ognia z gestapowcami.
9.Ukrycie się chłopców za filarami Arsenału.
10.Wezwanie do ataku na więźniarkę.
11.Wyswobodzenie więźniów.
12.Przewiezienie Rudego.
13.Rozejście si... więcej



Akcja w Sieczychach – plan wydarzeń

1.Przyjazd oddziału Zośki na miejsce na trzy dni przed akcją.
2.Wyczekiwanie.
3.Zbiórka i wymarsz do wsi Sieczychy.
4.Przybycie na miejsce.
5.Kryjówka w jarze.
6.Przybycie zwiadowców.
7.Oddział Zośki zbliża się do posterunku.
8.Sygnał do ataku.
9.Rzut granatem.
10.Chwila zawahania.
11.Zośka rusza na posterunek.
12.Atak.
13.Zośka zostaje ranny.
14.Zwycięstwo oddziału Zośki.
15.Śmierć Zośki.... więcej



Historia Szarych Szeregów

Kryptonimem „Szare Szeregi” określano w latach 1939-1944 Związek Harcerstwa Polskiego, który w latach okupacji niemieckiej dołączył do organizacji podziemnych. Nazwa ta wywodziła się od akcji, przeprowadzonej przez poznańskich harcerzy, którzy ulotki o przymusowym wysiedlaniu Polaków do Generalnej Guberni, skierowane do niemieckich rodzin, podpisywali inicjałami SS. Skrót, rozwinięty przez harcmistrza Józefa Wizę i harcmistrza Romana Łuczywko, przyjął się najpierw w Poznaniu, a od roku 1940 obowiązywał dla całej organizacji.

Sz... więcej



Mały Sabotaż

Działalność Małego Sabotażu polegała przede wszystkim na dezorganizowaniu akcji propagandowych okupanta oraz ośmieszaniu jego zarządzeń. Celem było uświadomienie Niemcom, że Polska nie została ostatecznie pokonana i istnieją polskie siły podziemne, które przygotowują się do odwetu. Wiele akcji miała za zadanie kształtowanie właściwych postaw obywatelskich i rozpowszechnianie haseł walki cywilnej. Aleksander Kamiński w „Kamieniach na szaniec” opisał następujące akcje Małego Sabotażu:
Akcja nalepiania na plakatach z obwieszczeniem o utw... więcej



Rozprawka na temat różnicy pokolenia młodzieży Alka, Zośki i Rudego od naszego i czy mamy jakieś wspólne cechy

Próba odpowiedzi na pytanie o różnice i podobieństwa pomiędzy pokoleniem bohaterów „Kamieni na szaniec” Aleksandra Kamińskiego a pokoleniem współczesnej młodzieży nie jest jednoznaczna. Z jednej strony można wskazać na pewne podobieństwa, które łączą te dwa historycznie odległe grupy młodych ludzi, z drugiej zaś nie można zapominać o istotnych różnicach, które zasadniczo wynikają z czasów, w jakich przyszło im żyć.

Obydwa pokolenia dzieli niemalże sześćdziesiąt lat, które w znaczący sposób odmieniły oblicze świata i wpłynęły na ... więcej



Dlaczego chłopcy z „Kamieni na szaniec” „pięknie żyli” i „pięknie umierali”? – rozprawka

Powieść Aleksandra Kamińskiego: „Kamienie na szaniec” przenosi czytelnika w czasy II wojny światowej do okupowanej Warszawy, przybliżając losy trójki głównych bohaterów: Zośki, Rudego i Alka, którzy należeli do młodego pokolenia, dorastającego w czasach wolności i którzy stanęli w obliczu narodowej klęski oraz konieczności podjęcia walki z okupantem. Znając ich dzieje, ich bohaterską postawę wobec niebezpieczeństwa i ofiarę jaką ponieśli można postawić tezę, że byli to młodzi ludzie, którzy pięknie żyli i pięknie umierali.

Na u... więcej



Kamienie na szaniec - plan wydarzeń

Plan wydarzeń
1. Egzamin maturalny i ostatnie wakacje Buków przed wybuchem II wojny światowej.
2. Wybuch wojny.
3. Wymarsz drużyn harcerskich z Warszawy.
4. Buki pomagają rannym z pociągu.
5. Powrót do Warszawy.
6. Aresztowanie ojca Alka.

7. Działalność Buków po kapitulacji Warszawy:
a) Przystąpienie do PLAN-u.
b) Akcja niszczenia plakatów.
c) Szukanie zatrudnienia.
d) Przenoszenie grypsów więziennych.
e) Samokształcenie.

8. Działalność w szeregach Małego Sabotaż... więcej



Czas i miejsce akcji Kamieni na szaniec

Akcja utworu Aleksandra Kamińskiego „Kamienie na szaniec” rozpoczyna się w czerwcu 1939 roku i trwa ponad trzy lata – do 20 sierpnia 1943 roku. Rozdział „W burzy i we mgle” obejmuje okres od września 1939 roku do marca 1941: wybuch wojny i wymarsz harcerzy z Warszawy (wrzesień 1939); powrót do miasta (początek października 1939); przystąpienie „Buków” do PLAN-u (druga połowa października 1939); sabotaż restauracji i dancingów (grudzień 1939); aresztowania członków PLAN-u (styczeń 1940); rozpoczęcie nauki ... więcej



Wątki w „Kamieniach na szaniec”

1. Walka z okupantem – utwór Aleksandra Kamińskiego opisuje wydarzenia, rozgrywające się w czasie drugiej wojny światowej. Polska, po przegranych walkach z Niemcami, znalazła się pod okupacją. Polacy, nie mogący pogodzić się z tym faktem, podjęli walkę z najeźdźcą, początkowo organizując konspiracyjne organizacje podziemne. Pierwszymi działaniami, podjętymi przeciwko okupantowi, były akcje małosabotażowe, mające na celu reorganizację propagandy niemieckiej i ośmieszanie działań okupanta. Następnie, na wieść o przegranych bitwach Niemców na różnych... więcej



„Kamienie na szaniec” - gatunek literacki

„Kamienie na szaniec” Aleksandra Kamińskiego należy zaliczyć do literatury faktu. „Słownik terminów literackich” tak definiuje hasło „literatura faktu”: współczesna literatura narracyjna o charakterze dokumentarnym, obejmująca takie gatunki z pogranicza literatury i dziennikarstwa, jak powieść-dokument. Na literaturę faktu składają się także dzieła, które tworzone były bez specjalnego zamiaru literackiego, swoista literackość stanowi w nich wartość naddaną, by wymienić zapisy dokumentarne w formie dziennika mającego u... więcej



„Kamienie na szaniec” jako dokument epoki

„Kamienie na szaniec” są we wszystkich szczegółach oparte na rzeczywistych faktach. Są dokumentem, któremu nadano formę opowieści. – tak napisał Aleksander Kamiński w „Uwagach” do „Kamieni na szaniec”. Utwór nie posiada znamion fikcji literackiej i opowiada wyłącznie o autentycznych wydarzeniach, ludziach i miejscach.

O zaliczeniu książki Aleksandra Kamińskiego do dokumentów epoki decyduje kilka czynników. Wszystkie opisane w niej wydarzenia i sytuacje zostały potwierdzone przez historyków nawet w ... więcej



Artyzm „Kamieni na szaniec”

„Kamienie na szaniec” Aleksandra Kamińskiego w sposób interesujący i zarazem wartki ukazują losy trójki głównych bohaterów w czasach II wojny światowej i okupacji Polski. Można wyróżnić kilka charakterystycznych cech stylu pisarskiego autora, który sprawił, że książka nadal cieszy się ogromną popularnością i zdobywa nowe rzesze czytelników w pokoleniu, które wiedzę o wojnie zdobyło głównie dzięki podręcznikom historii.

Pierwszym wyróżnikiem „Kamieni na szaniec” jest konstrukcja narratora. W toku opowiadania można odn... więcej



Słowniczek terminów związanych z „Kamieniami na szaniec”

Szare Szeregi – kryptonim harcerstwa męskiego, które walczyło w konspiracji w latach 1939 – 1944. Szare Szeregi zostały powołane decyzją Rady Naczelnej Harcerstwa 27 września 1939 roku i weszły w skład Armii Krajowej. Podzielone były na trzy grupy: Grupy Szturmowe (GS), które tworzyli harcerze najstarsi służbą i wiekiem; Bojowa Szkoła (BS) – harcerze w wieku 16-18 lat, pełniący służbę wojskową oraz Zawisza – chłopcy w wieku 12-15 lat, przygotowaniu do pełnienia służby pomocniczej.

Wawer – konspiracyjna organiza... więcej



Krytyka literacka o „Kamieniach na szaniec”

Tomasz Strzembosz w „Całym życiem”: „Kamienie na szaniec” to zarazem pierwsze historyczne opracowanie, próba świadectwa, dydaktyczna opowieść dla współczesnych i dla potomnych oraz osobista relacja, dokument historyczny (dokument świadomości i dokument epoki), żarliwe wyznanie dopiero co przeżytej prawdy o ludziach.

Marek Zieliński w „Niepokora pisarza”: Duch czasu bywa przewrotny. Omija wyniosłych i z dumą kreujących siebie i wciela się w tych, którzy literaturę za środek tylko mają i obok niej poprzez ... więcej



Akcja pod Arsenałem - streszczenie

W pewną marcową noc gestapo aresztowało jednego z towarzyszy broni Rudego - Heńka. Po wielogodzinnych przesłuchaniach, torturach i podstępie wydobyto z niego kilka istotnych informacji. W znalezionych na mieście notatkach zapisane było tylko jedno nazwisko i jeden adres – Rudego. Popołudnie 22 marca 1943 roku Rudy spędził z Zośką. Razem przygotowywali akcję przenoszenia dużego magazynu materiałów wybuchowych. Potem odprowadził przyjaciela. Kiedy się rozstawali, Rudy z ożywieniem powiedział, że teraz nie ma żadnych zmartwień. Wieczorem Zośka zatele... więcej



Kamienie na szaniec - studia, matura, korepetycje i konsultacje on-line

Matura i studia z klp.pl. Zobacz inne serwisy Kulturalnej Polski
reklama, kontakt - Polityka cookies